Dakkleuren RR Blauw
Blauwe daken

Wateroverlast voorkomen, opvangen en vasthouden

Dakkleuren RR Blauw

Wateroverlast voorkomen, opvangen en vasthouden

Regenbuien worden steeds heviger. Zogenoemde piekbuien zorgen ervoor dat er in een korte tijd veel water uit de lucht valt. Dit kan overlast veroorzaken wanneer het water niet snel kan wegzakken in de grond of worden afgevoerd naar het riool. Blauwe en groene daken bieden hiervoor een klimaatadaptieve oplossing. 

Deze daken veranderen je dakoppervlak in een waterbuffer en een koeler oppervlak, zo maken ze je gebouw klimaatadaptief. Tegelijkertijd blijft in Nederland naar schatting ruim 400km2 van het dakoppervlak onbenut. Terwijl juist op deze daken water kan worden opgevangen en vertraagd of gereguleerd kan worden afgevoerd. 

Niet voor niets zien gemeentes en waterschappen daarom graag dat je aan de slag gaat met waterbuffering en waterretentie door middel van het groene- en blauwe dak. 

Maar wat is een blauw dak? En waarom is de combinatie met een groendak of andere dakkleuren nu zo een goed idee?

Wat is een blauw dak?

Een blauw dak is een dak dat regenwater opvangt, tijdelijk opslaat en vertraagd afvoert. In plaats van dat een regenbui in één keer het riool instroomt, blijft het water tijdelijk op het dak staan. Het wordt pas afgevoerd wanneer het riool weer ruimte heeft. Zie het als een groot waterreservoir boven op je gebouw.

  • ze voorkomen wateroverlast in de straat;

  • ontlasten het riool;

  • maken je gebouw toekomstbestendig ;

  • bieden mogelijk bewatering voor je groene dak. 

Wat is een blauw-groen dak?

Een groen dak is een dak met planten, bijvoorbeeld sedum of andere vegetatie. Dat ziet er niet alleen mooi uit, maar heeft ook een klimaatadaptieve functie. Gemiddeld houdt een groen dak 40 tot 60% van de regen vast. Bij kleine buien zelfs meer. Een groendak werkt dus als een spons:

  • planten vangen regen op;

  • de aarde (substraat) houdt water vast;

  • een deel van dat water verdampt weer.

Bij een blauw-groendak ligt de beplanting en het substraat op een laag waterbergende elementen zoals kratten die 5 cm of meer regenwater kunnen opslaan (5 cm = 50 L/m2). Tijdens droge perioden wordt de beplanting geirrigeerd via het blauwe dak, met regenwater in plaats van kraanwater. 

Is een groendak dan ook een blauw dak?

Nee. Een groendak is niet meteen een blauw dak. Dit komt omdat het groene dak wel water kan absorberen, maar het is niet ontworpen om water te bufferen bij zware buien. Zodra het substraat vol zit, stroomt het extra water alsnog in één keer weg. Een blauwdak daarentegen is speciaal gebouwd om:

  • een grotere hoeveelheid water op te slaan;

  • garandeerd opslag van water;

  • voert het water gecontroleerd af.

Het verschil is dus: groen = opnemen en verdampen, blauw = opslaan en sturen. Daarom zie je in moderne projecten bijna altijd een blauw-groen dak: een groen dak op een waterbufferende laag.

Waarom steden blauwe daken hard nodig hebben

Steden binnen Nederland zijn gebouwd met veel stenen en weinig ruimte voor natuur. De meeste steden zijn ontworpen voor het klimaat van vroeger. Door klimaatverandering zien we steeds vaker stort- of piekbuien ontstaan, terwijl de riolering veel water in één keer moeilijk aan kan. Daarom zie je dat gemeenten en waterschappen steeds vaker ingrijpen met slimme oplossingen zoals:

  • wadi’s (groene greppels waar regenwater in kan wegzakken);

  • waterdoorlatende parkeerplaatsen en bestrating;

  • groene daken en gevels;

  • infiltratiekratten / bergingskratten;
  • open water, sloten en meren in de wijk.

Ook de regenton wordt door particulieren gebruikt voor regenopvang, maar vangt maar kleine hoeveelheden op, voornamelijk geschikt voor tuingebruik.

Al deze maatregelen hebben hetzelfde doel: regenwater vasthouden waar het valt, in plaats van het zo snel mogelijk afvoeren naar het riool. Blauwe daken pakken dit probleem aan op hoger gelegen oppervlaktes namelijk het dak. 

Elke vierkante meter blauwdak is een mini-waterbuffer die helpt om de stad droog te houden. Steeds meer gemeenten nemen daarom waterberging op het dak op in hun beleid, met subsidies, eisen in vergunningen en klimaatadaptatieplannen. Wat ook fijn is van een blauw dak, is dat het een thermische functie heeft waardoor het binnenklimaat minder snel opwarmt: een natuurlijke airco dus! Helemaal effectief als je er ook nog eens groen bijplaatst want planten helpen ook mee met koeling door verdamping! Benieuwd of een blauwdak bij jouw gebouw en project past? Neem vrijblijvend contact met ons op voor dakadvies

De kracht van het multifunctionele dak

Een blauw dak staat bijna nooit alleen. Het wordt meestal gecombineerd met andere dakfuncties, zoals:

Ga je voor het actieve of passieve blauwe dak?

Blauwe daken zijn er in verschillende vormen: sommige doen hun werk vanzelf, andere worden gestuurd met slimme technologie. We noemen dit passief en actief.

Passief blauw dak

Een passief blauwdak werkt zonder slimme techniek. Regenwater wordt tijdelijk opgeslagen op het dak en loopt daarna rustig weg via een vaste afvoer. De kenmerken zijn:

De kenmerken zijn:

  • Werkt zonder sensoren of besturing;

  • Regenwater wordt opgevangen in een reservoir of kratten op het dak en stroomt vanzelf weg via een standaard afvoer of overstort;

  • Het voordeel: eenvoudig, relatief goedkoop, onderhoudsvriendelijk;

  • Het nadeel: het dak is minder flexibel tijdens hevige buien of extreme droogte.

Actief blauw dak

Een actief blauw dak is een slimme watermanager op je dak: het houdt water vast, laat het los en past zich aan weersomstandigheden aan. We noemen dit ook wel een slim blauw dak. We schreven eerder al over het mooie multifunctionele blauwe dak FLOOR

Een slim blauw dak gaat verder dan een gewoon blauw dak die water opvangt. Het gebruikt sensortechnologie, slimme kleppen en weersvoorspellingen om actief te sturen hoeveel water er wordt opgeslagen en wanneer het wordt losgelaten. Dit betekent dat het dak:

  • water vasthoudt als er regen wordt verwacht;

  • water loslaat als er droogte of hitte is zodat planten kan helpen en koeling ontstaat;

  • helpt het riool te ontlasten tijdens zware buien omdat het water pas weggevoerd wordt wanneer er weer ruimte is.

Het RESILIO‑project in Amsterdam is een goed voorbeeld van hoe slimme blauw‑groene daken in de praktijk werken. Op meerdere daken binnen de stad zijn slimme blauw-groene daken aangelegd. Het project was een samenwerking tussen Gemeente Amsterdam, Waternet, Wavin, Rooftop Revolution, Hogeschool van Amsterdam (HvA), Vrije Universiteit (VU), en enkele woningcorporaties.

De meest gebruikte systemen voor blauwe daken

Afhankelijk van het dak, de gewenste wateropslag en de toepassing in de stad, kiest men een passend systeem.

  1. Waterkratten (blauwe dakmodules)
    Dit zijn grote kunststof of betonnen bakken die water kunnen opslaan en onder het groen, dakbedekking of grind geplaatst worden. Geschikt voor grote platte daken zoals bedrijfspanden, scholen of appartementencomplexen en heeft een hoge wateropslagcapaciteit. Dit is een traditioneel systeem en meest gebruikte oplossing.
  2. Drainageplaten met waterbuffer
    Dit zijn dunne platen met kleine reservoirs die water vasthouden onder bijvoorbeeld groen of bestrating. Het water blijft tijdelijk in de vakjes van de platen staan en wordt vertraagd afgevoerd. Deze oplossing is ideaal voor lichtgewicht daken of bestaande daken waar weinig opbouwhoogte is.
  3. Slimme afvoeren
    Zoals eerder omschreven, zijn dit de slimme blauwe daken. Het zijn geavanceerde systemen met sensoren, automatische kleppen en soms software die het weer voorspelt. Het dak “meet” hoeveel water er is opgeslagen, beslist op basis van regenvoorspellingen of rioolcapaciteit wanneer water kan worden afgevoerd en dit systeem kan goed gecombineerd worden met groen voor optimale verdamping en plantengroei.

Benieuwd naar de mogelijkheden op jouw dak of op zoek naar financieringsmogelijkheden? Neem vrijblijvend contact met ons op voor advies en begeleiding.

Dakadvies- en begeleiding

Meer informatie?

Neem vrijblijvend contact met onze experts op.

Breng je dak tot leven!

Op zoek naar advies of begeleiding bij het vergroenen van jouw dak/je daken of de communicatie daarover? Neem dan vrijblijvend contact met ons op. Samen transformeren wij daken tot multifunctionele en groene bakens in onze steden.

Cookie en privacystatement
Pers en media
In de media
Logomateriaal
Vacatures
Partner worden
ANBI

Contact

Mauritskade 64
1092 AD  AMSTERDAM
Nederland

020-2440918
info@rooftoprevolution.nl
www.rooftoprevolution.nl